
Drejtuesit iranianë, përfshirë Ghalibaf, kanë mohuar se po zhvillohen bisedime me SHBA-në. Presidenti i Shteteve të Bashkuara, Donald Trump, shpalli të hënën se do të ndalonte sulmet ndaj infrastrukturës energjetike të Iranit për pesë ditë dhe tha se Uashingtoni dhe Teherani kishin pasur “biseda shumë të mira dhe produktive” që kishin si qëllim përfundimin e luftës.
Po të njëjtën ditë, Trump u shpreh para gazetarëve se dërguesit e tij ishin duke biseduar me një zyrtar të lartë iranian. Ndërkohë që Trump nuk e përmendi emrin e zyrtarit, disa media në Izrael dhe SHBA raportuan se të dërguarit e posaçëm, Steve Witkoff dhe Jared Kushner, dhëndri i Trump, po flisnin me Kryetarin e Parlamentit të Iranit, Mohammad Bagher Ghalibaf.
Të dy, qeveria iraniane dhe Ghalibaf kanë mohuar se po zhvillohen bisedime mes Uashingtonit dhe Teheranit. Në sistemin iranian, çdo negociatë me SHBA-në do të duhej të miratohej nga Udhëheqësi i Ri Suprem, Mojtaba Khamenei dhe nga Këshilli Suprem i Sigurisë Kombëtare për të pasur legjitimitet.
Kush është Ghalibaf dhe çfarë dimë për këto bisedime të supozuara?
Ghalibaf, 64 vjeç, është Kryetar i Parlamentit të Iranit. Ai ka shërbyer si komandant i forcës ajrore të Gardës Revolucionare Islamike (IRGC) nga viti 1997 deri në 2000. Pas kësaj, ai ka shërbyer si shef i policisë së vendit. Nga viti 2005 deri në 2017, ai ka qenë kryetar i qytetit të Teheranit.
Ghalibaf ka kandiduar në zgjedhjet presidenciale në vitet 2005, 2013, 2017 dhe 2024. Ai tërhoqi kandidaturën për president para zgjedhjeve të vitit 2017.
Në maj 2020, Ghalibaf u bë Kryetar i Parlamentit, duke zëvendësuar Ali Larijanin, i cili kishte qenë në këtë post që nga viti 2008. Larijani ishte një këshilltar i ngushtë i Udhëheqësit të mëparshëm Suprem, Ali Khamenei, i cili u vra në ditën e parë të luftës SHBA-Izrael më 28 shkurt. Larijani, gjithashtu një nga zyrtarët më të lartë të sigurisë të Iranit, u vra më 17 mars në një sulm izraelit.
Çfarë ka thënë Ghalibaf gjatë luftës?
Në postimet e tij online, Ghalibaf ka qenë ndër kritikët më të ashpër të SHBA-së dhe Izraelit dhe ka kërcënuar vazhdimisht Izraelin, SHBA-në dhe vendet e Gjirit. Ato kërcënime shpesh kanë pasuar paralajmërimet e IRGC-së, por herë pas here kanë shkuar edhe më tej se ato që vetë ushtria ka kërcënuar të bëjë.
Më 14 mars, ai e talli Trump-in për pretendimin e tij se SHBA-ja e kishte mundur Iranin. Tri ditë më vonë, ai shpalli se Ngushtica e Hormuzit nuk do të kthehej në gjendjen e saj para luftës. Më pas, të dielën, Ghalibaf shkroi se organet financiare që financojnë ushtrinë e SHBA-së janë objektiva të ligjshëm për Iranin: “Obligacionet e Thesarit të SHBA-së janë të njomura me gjakun e iranianëve”.
Dhe të hënën, Ghalibaf postoi një seri postimesh në X, duke mohuar se po zhvilloheshin bisedime me SHBA-në. “Populli iranian kërkon dënimin e plotë dhe të penduar të agresorëve,” shkroi ai. “Të gjithë zyrtarët iranianë qëndrojnë fort pas udhëheqësit të tyre suprem dhe popullit derisa të arrihet ky qëllim”.
Të shtunën, Trump dha një ultimatum prej 48 orësh për Iranin për të rihapur rrugën kryesore të transportit përmes Ngushticës së Hormuzit, ose për të rrezikuar sulme amerikane ndaj centraleve të energjisë iraniane. Në përgjigje, Irani tha se do të sulmonte objektet energjetike dhe ujore në Izrael dhe në Gjirin Persik. Ghalibaf gjithashtu kërcënoi kompanitë që mbajnë obligacione të Thesarit të SHBA-së.
Më pas, të hënën, Trump shkroi në një postim në Truth Social se SHBA dhe Irani kishin pasur “biseda shumë të mira dhe produktive në lidhje me një zgjidhje të plotë dhe të përgjithshme të armiqësive tona në Lindjen e Mesme”. Ai urdhëroi forcat amerikane që të ndalonin sulmet ndaj centralet e energjisë të Iranit për pesë ditë. Ministria e Jashtme iraniane e hodhi poshtë pretendimin e Trump-it se bisedimet ishin duke u zhvilluar. Zyrtarët iranianë akuzuan Trump-in se kishte ndaluar sulmet e kërcënuara vetëm për të qetësuar tregjet e energjisë.
Mediet raportuan të hënën se Trump tha se dërguesit e tij ishin në kontakt me një zyrtar të lartë iranian.
“Ne po merremi me një njeri që besoj se është më i respektuari, jo udhëheqësi suprem. Nuk kemi dëgjuar nga ai,” tha Trump para gazetarëve të hënën. Trump tha se nuk dëshironte të përmendte liderin iranian për të mos e vënë në rrezik, por disa faqe lajmesh në SHBA, si Axios dhe Politico, dhe disa publikime izraelite kanë raportuar se Witkoff dhe Kushner kanë qenë në kontakt me Ghalibaf.
Megjithatë, të hënën, Ghalibaf shkroi në një postim në X: “Nuk janë zhvilluar bisedime me SHBA-në, dhe lajmet e rreme përdoren për të manipuluar tregjet financiare dhe naftën dhe për të shpëtuar nga bataku ku janë kapur SHBA dhe Izraeli”. (A2 Televizion)