Hungaria publikoi dhjetëra mijëra dosje të policisë sekrete të epokës komuniste në një bazë të dhënash publike online, duke hapur një dritare mbi rrjetin e gjerë të informatorëve të përdorur për të spiunuar qytetarët gjatë dekadave të sundimit komunist. Ky veprim historik, më shumë se 36 vjet pas rënies së komunizmit, është pjesë e premtimit të kryeministrit të qendrës së djathtë, Peter Magyar, për t’i bërë publike të dhënat dhe për t’u lejuar hungarezëve të përballen me të kaluarën e tyre totalitare.
Ashtu siç edhe e kishte paralajmëruar, Hungaria publikoi dhjetëra mijëra dosje të policisë sekrete të epokës komuniste në një bazë të dhënash publike online të mërkurën, duke hapur një dritare mbi rrjetin e gjerë të informatorëve të përdorur për të spiunuar qytetarët gjatë dekadave të sundimit komunist.
Ky veprim historik, më shumë se 36 vjet pas rënies së komunizmit, është pjesë e premtimit të kryeministrit të qendrës së djathtë, Peter Magyar, për t’i bërë publike të dhënat dhe për t’u lejuar hungarezëve të përballen me të kaluarën e tyre totalitare.
“Po e zbatojmë tani, pas 36 vitesh, atë që ishte një premtim i rëndësishëm i ndryshimit të regjimit të vitit 1990—një premtim që më pas u mohua dhe u errësua nga gënjeshtrat. Sigurisht që të gjithë jemi dakord se kjo duhet të kishte ndodhur kur shumica e viktimave dhe autorëve ishin ende gjallë”, u shpreh Peter Magyar, kryeministër i Hungarisë.
Dosje të tjera do të ngarkohen deri në shkurt të vitit 2027, por dosjet janë larg të qenit të plota, pasi shumë prej tyre u shkatërruan në vitin 1956 gjatë kryengritjes antisovjetike të Hungarisë dhe gjithashtu në vitet 1988-1989.
"Do të doja t'u kërkoja të gjithëve që ta trajtojnë këtë ndryshim të vonuar të regjimit, këtë publikim të vonuar të dokumenteve, këtë zbulim të vonuar të dosjeve me dinjitet dhe njerëzi. Shumë familje tani do të përballen me informacione të vështira, shpesh të lidhura me një anëtar të ndjerë të familjes së tyre", tha Peter Magyar, kryeministër i Hungarisë.
Edhe pse sundimi komunist mori fund në vitin 1989, Hungaria e vonoi hapjen e plotë të dosjeve për shkak të mungesës së vullnetit të fortë politik nga qeveritë e njëpasnjëshme. Deri më tani, përveç studiuesve, njerëzit e zakonshëm ishin kufizuar vetëm në shikimin e të dhënave rreth vetes ose të afërmve të ngushtë. Nga e mërkura, kushdo mund të kërkojë në bazën e të dhënave online për emra të lidhur me ish-shërbimet e sigurisë shtetërore. (A2 Televizion)
A2 CNN Livestream
MUND TE LEXONI GJITHASHTU
